| aan | 代名詞 | I | Aan hadda diyaar ahay. I am ready now. |
|---|
| adiga | 代名詞 | you | Adiga aad baad u naxariis badan tahay. You are very kind. |
|---|
| isaga | 代名詞 | he | Isaga waa saaxiibkay. He is my friend. |
|---|
| iyada | 代名詞 | she | Iyadu guriga ayey joogtaa. She is at home. |
|---|
| annaga | 代名詞 | we | Annaga maalin kasta waan shaqaynaa. We work every day. |
|---|
| iyaga | 代名詞 | they | Iyaga saaka way yimaadeen. They came this morning. |
|---|
| maxaa | 代名詞 | what | Maxaa kan la yiraahdaa? What is this called? |
|---|
| xaggee | 副詞 | where | Xaggee baad ku nooshahay? Where do you live? |
|---|
| goorma | 副詞 | when | Goorma ayaad iman doontaa? When will you come? |
|---|
| yaa | 代名詞 | who | Yaa albaabka jooga? Who is at the door? |
|---|
| maxaa | 副詞 | why | Maxaa kuu daahay? Why are you late? |
|---|
| sidee | 副詞 | how | Sidee baad ku ogaatay? How did you know? |
|---|
| ahaansho | 動詞 | to be | Iyagu aad bay u faraxsan yihiin. They are very happy. |
|---|
| lahaansho | 動詞 | to have | Waxaan haystaa buug cusub. I have a new book. |
|---|
| samee | 動詞 | to do | Waxaan shaqadayda sameeyaa maalin kasta. I do my work daily. |
|---|
| tag | 動詞 | to go | Waxaan dugsiga tagnaa goor hore. We go to school early. |
|---|
| imaaw | 動詞 | to come | Fadlan gurigayga imaaw. Please come to my house. |
|---|
| arag | 動詞 | to see | Waxaan caawa arkaa dayaxa. I see the moon tonight. |
|---|
| ogow | 動詞 | to know | Waxaan ogahay jawaabta. I know the answer. |
|---|
| fikir | 動詞 | to think | Waxaan ka fikirnaa mustaqbalka. We think about the future. |
|---|
| rab | 動詞 | to want | Waxay rabaan biyo badan. They want more water. |
|---|
| u baah | 動詞 | to need | Waxaan maanta u baahanahay caawimadaada. I need your help today. |
|---|
| samee | 動詞 | to make | Iyadu waxay samaysaa rooti fiican. She makes good bread. |
|---|
| qaado | 動詞 | to take | Bacda qaado adiga kula. Take the bag with you. |
|---|
| sii | 動詞 | to give | Fadlan biyo i sii. Please give me water. |
|---|
| dheh | 動詞 | to say | Ha dhihin taas. Do not say that. |
|---|
| u sheeg | 動詞 | to tell | Sheekada ii sheeg. Tell me the story. |
|---|
| weydii | 動詞 | to ask | Macallinka weydii berri. Ask the teacher tomorrow. |
|---|
| hel | 動詞 | to find | Waxaan helay furahaygii. I found my key. |
|---|
| eeg | 動詞 | to look | Eeg cirka. Look at the sky. |
|---|
| isticmaal | 動詞 | to use | Isticmaal koobkan nadiifka ah. Use this clean cup. |
|---|
| shaqee | 動詞 | to work | Waxay ka shaqeeyaan magaalada. They work in the city. |
|---|
| cun | 動詞 | to eat | Waxaan caawa cunnaa bariis. We eat rice tonight. |
|---|
| cab | 動詞 | to drink | Cab biyo badan hadda. Drink more water now. |
|---|
| seexo | 動詞 | to sleep | Ilmuhu goor hore ayuu seexdaa. The child sleeps early. |
|---|
| socod | 動詞 | to walk | Waxaan ku soconnaa dugsiga. We walk to school. |
|---|
| orod | 動詞 | to run | Wiilku si degdeg ah ayuu u ordaa. The boy runs fast. |
|---|
| akhri | 動詞 | to read | Waxaan akhriyaa buuggan. I read this book. |
|---|
| qor | 動詞 | to write | Magacaaga halkan ku qor. Write your name here. |
|---|
| hadal | 動詞 | to speak | Waxay si fiican ugu hadlaan af Soomaali. They speak Somali well. |
|---|
| dhegeyso | 動詞 | to listen | Dhegeyso muusigga. Listen to the music. |
|---|
| maqal | 動詞 | to hear | Waxaan maqlayaa dabaysha. I hear the wind. |
|---|
| iibso | 動詞 | to buy | Waxaan iibsannaa miro cusub. We buy fresh fruit. |
|---|
| iib | 動詞 | to sell | Waxay halkan ku iibiyaan shaah. They sell tea here. |
|---|
| bixi | 動詞 | to pay | Waxaan bixiyaa lacagta cuntada. I pay for the food. |
|---|
| caawi | 動詞 | to help | Fadlan caawi hooyadaa. Please help your mother. |
|---|
| jeclow | 動詞 | to love | Waxaan jeclahay qoyskayga. I love my family. |
|---|
| noolow | 動詞 | to live | Waxay ku nool yihiin magaaladan. They live in this city. |
|---|
| dhimo | 動詞 | to die | Dhirta way dhintaan biyo la'aan. Plants die without water. |
|---|
| baro | 動詞 | to learn | Carruurtu si degdeg ah bay wax u bartaan. Children learn very quickly. |
|---|
| bar | 動詞 | to teach | Iyadu waxay bartaa carruur yaryar. She teaches young children. |
|---|
| fur | 動詞 | to open | Albaabka si tartiib ah u fur. Open the door slowly. |
|---|
| xir | 動詞 | to close | Daaqadda hadda xir. Close the window now. |
|---|
| qof | 名詞 | person | Qof kastaa biyo ayuu u baahan yahay. Every person needs water. |
|---|
| nin | 名詞 | man | Ninku waa dheer yahay. The man is tall. |
|---|
| naag | 名詞 | woman | Naagtaasi waa naxariis badan tahay. That woman is kind. |
|---|
| ilmo | 名詞 | child | Ilmuhu wuu seexanayaa. The child is sleeping. |
|---|
| wiil | 名詞 | boy | Wiilku si aamusnaan ah ayuu u akhriyaa. The boy reads quietly. |
|---|
| gabar | 名詞 | girl | Gabartu waxay haysataa buug. The girl has a book. |
|---|
| qoys | 名詞 | family | Qoyskaygu halkan ayuu ku nool yahay. My family lives here. |
|---|
| hooyo | 名詞 | mother | Hooyaday si fiican bay wax u karisaa. My mother cooks well. |
|---|
| aabbe | 名詞 | father | Aabbahay wuu shaqaynayaa. My father is working. |
|---|
| saaxiib | 名詞 | friend | Saaxiibkay maanta ayuu yimid. My friend came today. |
|---|
| guri | 名詞 | house | Gurigoodu waa weyn yahay. Their house is big. |
|---|
| guri | 名詞 | home | Waxaan aadayaa guriga. I am going home. |
|---|
| dugsi | 名詞 | school | Dugsigu wuu dhow yahay. The school is nearby. |
|---|
| magaalo | 名詞 | city | Magaaladani waa mashquul. This city is busy. |
|---|
| dal | 名詞 | country | Soomaaliya waa dal. Somalia is a country. |
|---|
| adduun | 名詞 | world | Adduunku wuu isbeddelayaa. The world is changing. |
|---|
| waddo | 名詞 | street | Waddadu waa dheer tahay. The street is long. |
|---|
| qol | 名詞 | room | Qolku waa nadiif. The room is clean. |
|---|
| waqti | 名詞 | time | Waqtigu si degdeg ah ayuu u socdaa. Time moves very quickly. |
|---|
| maalin | 名詞 | day | Maanta waa maalin fiican. Today is a good day. |
|---|
| habeen | 名詞 | night | Habeenku waa qabow. The night is cold. |
|---|
| subax | 名詞 | morning | Subaxdu waa qurux badan tahay. The morning is beautiful. |
|---|
| fiid | 名詞 | evening | Waxaan soconnaa fiidkii. We walk in the evening. |
|---|
| usbuuc | 名詞 | week | Waxaan shaqeeyaa usbuuc kasta. I work every week. |
|---|
| bil | 名詞 | month | Bisha dambe waa mashquul. Next month is busy. |
|---|
| sannad | 名詞 | year | Sannadkan wuu fiicnaa. This year was good. |
|---|
| maanta | 副詞 | today | Maanta waan mashquulsanahay. I am busy today. |
|---|
| berri | 副詞 | tomorrow | Waxaan safri doonaa berri. We will travel tomorrow. |
|---|
| shalay | 副詞 | yesterday | Iyadu shalay subax bay timid. She came yesterday morning. |
|---|
| hadda | 副詞 | now | Halkan kaalay hadda. Come here now. |
|---|
| qorrax | 名詞 | sun | Qorraxdu waa kulul tahay. The sun is hot. |
|---|
| dayax | 名詞 | moon | Dayaxu waa iftiin badan yahay. The moon is bright. |
|---|
| xiddig | 名詞 | star | Xiddigtaasi waa iftiin badan tahay. That star is bright. |
|---|
| cir | 名詞 | sky | Cirku waa buluug. The sky is blue. |
|---|
| dhul | 名詞 | earth | Dhulku waa wareegsan yahay. The earth is round. |
|---|
| dab | 名詞 | fire | Dabku waa kulul yahay. The fire is hot. |
|---|
| biyo | 名詞 | water | Biyuhu aad bay muhiim u yihiin. Water is very important. |
|---|
| roob | 名詞 | rain | Roobku maanta ayuu billowday. The rain started today. |
|---|
| dabayl | 名詞 | wind | Dabayshu waa xoog badan tahay. The wind is strong. |
|---|
| geed | 名詞 | tree | Geedku waa dheer yahay. The tree is tall. |
|---|
| ubax | 名詞 | flower | Ubaxu waa qurux badan yahay. The flower is beautiful. |
|---|
| buur | 名詞 | mountain | Buurtaasi waa dheer tahay. That mountain is high. |
|---|
| webi | 名詞 | river | Webigu waa ballaaran yahay. The river is wide. |
|---|
| bad | 名詞 | sea | Baddu waa deggan tahay. The sea is calm. |
|---|
| cunto | 名詞 | food | Cuntadu waa diyaar. The food is ready. |
|---|
| rooti | 名詞 | bread | Waxaan cunay rooti cusub. I ate fresh bread. |
|---|
| bariis | 名詞 | rice | Waxaan caawa karinnay bariis. We cooked rice tonight. |
|---|
| hilib | 名詞 | meat | Hilibku waa bisil. The meat is cooked. |
|---|
| kalluun | 名詞 | fish | Waxaan shalay cunnay kalluun. We ate fish yesterday. |
|---|
| ukun | 名詞 | egg | Ukuntu way jabtay. The egg is broken. |
|---|
| caano | 名詞 | milk | Ilmuhu caano ayuu cabbaa. The child drinks milk. |
|---|
| miro | 名詞 | fruit | Miruhu caafimaadka way u fiican yihiin. Fruit is good for health. |
|---|
| shaah | 名詞 | tea | Waxaan cabnaa shaah maalin kasta. We drink tea daily. |
|---|
| qaxwo | 名詞 | coffee | Iyadu subax kasta waxay cabtaa qaxwo. She drinks coffee every morning. |
|---|
| madax | 名詞 | head | Madaxaygu maanta wuu i xanuunayaa. My head hurts today. |
|---|
| il | 名詞 | eye | Isheedu waa guduudan tahay. Her eye is red. |
|---|
| dheg | 名詞 | ear | Dhegahaygu wax yar ayuu i xanuunayaa. My ear hurts قليلا. |
|---|
| af | 名詞 | mouth | Afkaaga si weyn u fur. Open your mouth wide. |
|---|
| san | 名詞 | nose | Sankiisu dhiig buu ka socdaa. His nose is bleeding. |
|---|
| gacan | 名詞 | hand | Gacantaada si fiican u dhaq. Wash your hand well. |
|---|
| cag | 名詞 | foot | Cagtaydu waa qabow. My foot is cold. |
|---|
| wadne | 名詞 | heart | Wadnuhu si degdeg ah ayuu u garaacaa. The heart beats fast. |
|---|
| magac | 名詞 | name | Magacaygu waa Cali. My name is Ali. |
|---|
| buug | 名詞 | book | Buuggan waa cusub yahay. This book is new. |
|---|
| eray | 名詞 | word | Eraygaasi waa caadi. That word is common. |
|---|
| af | 名詞 | language | Af Soomaali waa af hodan ah. Somali is a rich language. |
|---|
| lacag | 名詞 | money | Waxaan u baahanahay lacag badan. I need more money. |
|---|
| shaqo | 名詞 | work | Shaqadu goor hore ayay halkan ka bilaabataa. Work starts early here. |
|---|
| jacayl | 名詞 | love | Jacaylku dadka ayuu isu keenaa. Love brings people together. |
|---|
| muusig | 名詞 | music | Muusiggu waa qurux badan yahay. The music is beautiful. |
|---|
| sheeko | 名詞 | story | Sheekadu waa xiiso leh. The story is interesting. |
|---|
| jid | 名詞 | way | Jidkan waa ka sahlan yahay. This way is easier. |
|---|
| shay | 名詞 | thing | Shaygan waa waxtar leh. This thing is useful. |
|---|
| nolol | 名詞 | life | Noloshu aad bay qaali u tahay. Life is very precious. |
|---|
| albaab | 名詞 | door | Albaabku waa furan yahay. The door is open. |
|---|
| miis | 名詞 | table | Buuggu wuxuu saaran yahay miiska. The book is on the table. |
|---|
| kursi | 名詞 | chair | Kursigu wuu jaban yahay. The chair is broken. |
|---|
| baabuur | 名詞 | car | Baabuurku waa cusub yahay. The car is new. |
|---|
| fiican | 形容詞 | good | Cuntadani waa fiican tahay. This food is good. |
|---|
| xun | 形容詞 | bad | Cimiladu waa xun tahay. The weather is bad. |
|---|
| weyn | 形容詞 | big | Waxay leeyihiin guri weyn. They have a big house. |
|---|
| yar | 形容詞 | small | Qolku waa yar yahay. The room is small. |
|---|
| cusub | 形容詞 | new | Waxaan iibsaday baabuur cusub. I bought a new car. |
|---|
| duug | 形容詞 | old | Buuggani waa duug. This book is old. |
|---|
| dheer | 形容詞 | long | Waddadu waa dheer tahay. The road is long. |
|---|
| gaaban | 形容詞 | short | Sheekadu waa gaaban tahay. The story is short. |
|---|
| sare | 形容詞 | high | Darbigu waa sare. The wall is high. |
|---|
| hoose | 形容詞 | low | Kursigu waa hooseeyaa. The chair is low. |
|---|
| kulul | 形容詞 | hot | Shaahu waa kulul yahay. The tea is hot. |
|---|
| qabow | 形容詞 | cold | Biyuhu waa qabow. The water is cold. |
|---|
| faraxsan | 形容詞 | happy | Carruurtu way faraxsan yihiin. The children are happy. |
|---|
| murugaysan | 形容詞 | sad | Iyadu maanta way murugaysan tahay. She feels sad today. |
|---|
| qurux badan | 形容詞 | beautiful | Beertu waa qurux badan tahay. The garden is beautiful. |
|---|
| fudud | 形容詞 | easy | Casharkan waa fudud yahay. This lesson is easy. |
|---|
| adag | 形容詞 | hard | Shaqadani waa adag tahay. This work is hard. |
|---|
| degdeg ah | 形容詞 | fast | Faraskaasi waa degdeg badan yahay. That horse is fast. |
|---|
| gaabis ah | 形容詞 | slow | Baabuurku waa gaabis. The car is slow. |
|---|
| sax | 形容詞 | right | Jawaabtaadu waa sax. Your answer is right. |
|---|
| khaldan | 形容詞 | wrong | Jawaabtaasi waa khaldan tahay. That answer is wrong. |
|---|
| muhiim | 形容詞 | important | Biyuhu nolosha aad bay muhiim ugu yihiin. Water is important for life. |
|---|
| run | 形容詞 | true | Sheekadiisu waa run. His story is true. |
|---|
| buuxa | 形容詞 | full | Koobku waa buuxaa. The cup is full. |
|---|
| madhan | 形容詞 | empty | Qolku waa madhan yahay. The room is empty. |
|---|
| yar | 形容詞 | young | Isagu weli waa yar yahay. He is still young. |
|---|
| xoog badan | 形容詞 | strong | Ninku waa xoog badan yahay. The man is strong. |
|---|
| tabar daran | 形容詞 | weak | Ilmuhu tabar daran buu dareemayaa. The child feels weak. |
|---|
| guduud | 形容詞 | red | Ubaxu waa guduud. The flower is red. |
|---|
| buluug | 形容詞 | blue | Cirku waa buluug. The sky is blue. |
|---|
| cagaar | 形容詞 | green | Geedku waa cagaar. The tree is green. |
|---|
| jaalle | 形容詞 | yellow | Ubaxu waa jaalle. The flower is yellow. |
|---|
| madow | 形容詞 | black | Baabuurku waa madow. The car is black. |
|---|
| caddaan | 形容詞 | white | Caanuhu waa caddaan. The milk is white. |
|---|
| haa | 感嘆詞 | yes | Haa, hadda waan fahmay. Yes, I understand now. |
|---|
| maya | 感嘆詞 | no | Maya, ma iman karo. No, I cannot come. |
|---|
| ma | 副詞 | not | Ma ihi diyaar. I am not ready. |
|---|
| iyo | 接続詞 | and | Shaah iyo rooti waa diyaar. Tea and bread are ready. |
|---|
| ama | 接続詞 | or | Shaah ama qaxwo waa hagaag. Tea or coffee is fine. |
|---|
| laakiin | 接続詞 | but | Waan wacay, laakiin way tagtay. I called, but she left. |
|---|
| haddii | 接続詞 | if | Haddii uu roob da'o, guriga joog. If it rains, stay home. |
|---|
| maxaa yeelay | 接続詞 | because | Waxaan joogay maxaa yeelay roob baa da'ay. I stayed because it rained. |
|---|
| la | 前置詞 | with | Waxaan la imid saaxiibkay. I came with my friend. |
|---|
| la'aan | 前置詞 | without | Wuxuu tagay lacag la'aan. He left without money. |
|---|
| u | 前置詞 | for | Hadiyaddan adiga ayay kuu tahay. This gift is for you. |
|---|
| ka | 前置詞 | from | Waxay ka timid dugsiga. She came from school. |
|---|
| ku | 前置詞 | to | Waxaan u tagnay magaalada. We went to the city. |
|---|