| I | pronome | ani | I am ready now. Ani amma qophaa'eera. |
|---|
| you | pronome | ati | You are very kind. Ati baay'ee gaaridha. |
|---|
| he | pronome | inni | He is my brother. Inni obboleessa koo ti. |
|---|
| she | pronome | isheen | She is at home. Isheen mana jirti. |
|---|
| we | pronome | nuti | We work every day. Nuti guyyaa hunda hojjenna. |
|---|
| they | pronome | isaan | They came this morning. Isaan ganama kana dhufan. |
|---|
| what | pronome | maal | What is your name? Maqaan kee maal? |
|---|
| where | advérbio | eessa | Where do you live? Ati eessa jiraatta? |
|---|
| when | advérbio | yoom | When will she come? Isheen yoom dhufti? |
|---|
| who | pronome | eenyu | Who is at the door? Balbala irrattii eenyutu jira? |
|---|
| why | advérbio | maaliif | Why are you sad? Ati maaliif gaddita? |
|---|
| how | advérbio | akkam | How are you today? Har'a akkam jirtu? |
|---|
| to be | verbo | ta'uu | I want to be strong. Ani cimaa ta'uu barbaada. |
|---|
| to have | verbo | qabaachuu | They have a new car. Isaan konkolaataa haaraa qabu. |
|---|
| to do | verbo | gochuu | We do our work well. Nuti hojii keenya gaarii goona. |
|---|
| to go | verbo | deemuu | I go to school daily. Ani guyyaa guyyaatti mana barumsaa deema. |
|---|
| to come | verbo | dhufuu | Please come to my house. Maaloo gara mana koo kottu. |
|---|
| to see | verbo | arguu | I see the moon tonight. Ani halkan keessaa ji'a arga. |
|---|
| to know | verbo | beekuu | Do you know her name? Maqaa ishee beektaa? |
|---|
| to think | verbo | yaaduu | We think about the future. Nuti gara fuulduraatti yaadna. |
|---|
| to want | verbo | barbaaduu | I want some clean water. Ani bishaan qulqulluu muraasa barbaada. |
|---|
| to need | verbo | barbaachisuu | Children need food every day. Daa'imman guyyaa hunda nyaata barbaachisa. |
|---|
| to make | verbo | hojjechuu | She makes good coffee. Isheen buna gaarii hojjetti. |
|---|
| to take | verbo | fudhachuu | Take the book home. Kitaaba sana gara manaatti fudhadhu. |
|---|
| to give | verbo | kennuu | Give me some water. Maaloo bishaan naaf kenni. |
|---|
| to say | verbo | jechuu | He says the answer clearly. Inni deebii sana ifatti jedha. |
|---|
| to tell | verbo | himuu | Tell me the story. Seenaa naa himi. |
|---|
| to ask | verbo | gaafachuu | I ask one simple question. Ani gaaffii salphaa tokko gaafadha. |
|---|
| to find | verbo | argachuu | We found the lost key. Nuti furtuu bade arganne. |
|---|
| to look | verbo | ilaaluu | Look at the sky. Samii ilaali. |
|---|
| to use | verbo | fayyadamuu | I use this chair daily. Ani guyyaa guyyaatti barcuma kana fayyadama. |
|---|
| to work | verbo | hojjechuu | They work in the city. Isaan magaalaa keessatti hojjetu. |
|---|
| to eat | verbo | nyaachuu | We eat bread every morning. Nuti ganama hunda buddeena nyaanna. |
|---|
| to drink | verbo | dhuguu | She drinks warm milk. Isheen aannan ho'aa dhugdi. |
|---|
| to sleep | verbo | rafuu | The child sleeps early. Mucaan sun yeroo duraan rafa. |
|---|
| to walk | verbo | deemuu | I walk to work daily. Ani guyyaa guyyaatti hojii deemee miilaan deema. |
|---|
| to run | verbo | fiiguu | The boy can run fast. Ilmi sun saffisaan fiiguu danda'a. |
|---|
| to read | verbo | dubbisuu | She reads a new book. Isheen kitaaba haaraa dubbisti. |
|---|
| to write | verbo | barreessuu | Write your name here. Maqaa kee asitti barreessi. |
|---|
| to speak | verbo | dubbachuu | They speak Oromo at home. Isaan mana keessatti Afaan Oromo dubbatu. |
|---|
| to listen | verbo | dhaggeeffachuu | Listen to the teacher carefully. Barsiisaa of eeggannoodhaan dhaggeeffadhu. |
|---|
| to hear | verbo | dhaga'uu | I hear the wind outside. Ani alatti qilleensa dhaga'a. |
|---|
| to buy | verbo | bituu | We buy fresh fruit today. Nuti har'a fuduraa haaraa bitna. |
|---|
| to sell | verbo | gurguruu | They sell tea here. Isaan asitti shaayii gurguru. |
|---|
| to pay | verbo | kaffaluu | I pay the money now. Ani amma maallaqa kaffala. |
|---|
| to help | verbo | gargaaruu | Friends help each other. Hiriyoonni wal gargaaru. |
|---|
| to love | verbo | jaallachuu | I love my family deeply. Ani maatii koo baay'een jaalladha. |
|---|
| to live | verbo | jiraachuu | They live near the river. Isaan laga bira jiraatu. |
|---|
| to die | verbo | du'uu | All people must die. Namni hundi du'uu qaba. |
|---|
| to learn | verbo | barachuu | Children learn at school. Daa'imman mana barumsaa keessatti baratu. |
|---|
| to teach | verbo | barsiisuu | She teaches small children. Isheen daa'imman xixiqqoo barsiisti. |
|---|
| to open | verbo | banuu | Please open the door. Maaloo balbala bani. |
|---|
| to close | verbo | cufuu | Close the window now. Amma foddaa cufi. |
|---|
| person | substantivo | nama | Every person needs respect. Namni hundi kabaja barbaada. |
|---|
| man | substantivo | dhiira | The man is very tall. Dhiirri sun baay'ee dheeraadha. |
|---|
| woman | substantivo | dubartii | The woman is my teacher. Dubartiin sun barsiistuu koo ti. |
|---|
| child | substantivo | mucaa | The child is sleeping. Mucaan sun rafeera. |
|---|
| boy | substantivo | ilma | The boy runs quickly. Ilmi sun saffisaan fiiga. |
|---|
| girl | substantivo | intala | The girl reads well. Intalli sun sirriitti dubbisti. |
|---|
| family | substantivo | maatii | My family lives here. Maatiin koo as jiraata. |
|---|
| mother | substantivo | haadha | My mother makes tea. Haati koo shaayii qopheessiti. |
|---|
| father | substantivo | abbaa | His father works hard. Abbaan isaa ciminaan hojjeta. |
|---|
| friend | substantivo | hiriyyaa | She is my friend. Isheen hiriyyaa koo ti. |
|---|
| house | substantivo | mana | Their house is big. Manni isaanii guddaadha. |
|---|
| home | substantivo | mana | I am going home. Ani gara manaatti deemaa jira. |
|---|
| school | substantivo | mana barumsaa | The school opens early. Manni barumsaa yeroo duraan banuu jalqaba. |
|---|
| city | substantivo | magaalaa | This city is very busy. Magaalaan kun baay'ee socho'aa dha. |
|---|
| country | substantivo | biyya | Our country is beautiful. Biyyi keenya bareedduu dha. |
|---|
| world | substantivo | addunyaa | The world is changing fast. Addunyaan saffisaan jijjiiramaa jirti. |
|---|
| street | substantivo | karaa | The street is long. Karaan sun dheeraa dha. |
|---|
| room | substantivo | kutaa | This room is clean. Kutaaleen kun qulqulluu dha. |
|---|
| time | substantivo | yeroo | Time goes very quickly. Yeroon baay'ee saffisaan darba. |
|---|
| day | substantivo | guyyaa | Today is a good day. Har'a guyyaa gaarii dha. |
|---|
| night | substantivo | halkan | The night is cold. Halkani sun qabbanaawaadha. |
|---|
| morning | substantivo | ganama | I walk every morning. Ani ganama hunda nan deema. |
|---|
| evening | substantivo | galgala | We drink tea each evening. Nuti galgala hunda shaayii dhugna. |
|---|
| week | substantivo | torban | A week has seven days. Torban tokko guyyaa torba qaba. |
|---|
| month | substantivo | ji'a | This month is very busy. Jiini kun baay'ee hojii qaba. |
|---|
| year | substantivo | waggaa | This year is important. Waggaan kun barbaachisaa dha. |
|---|
| today | advérbio | har'a | I am happy today. Ani har'a gammadaa dha. |
|---|
| tomorrow | advérbio | boru | We will travel tomorrow. Nuti boru imalla. |
|---|
| yesterday | advérbio | kaleessa | He came yesterday evening. Inni kaleessa galgala dhufe. |
|---|
| now | advérbio | amma | Please come here now. Maaloo amma as kottu. |
|---|
| sun | substantivo | aduu | The sun is hot. Aduun ho'aa dha. |
|---|
| moon | substantivo | ji'a | The moon is bright tonight. Jiini halkan kana ifaadha. |
|---|
| star | substantivo | urjii | A star shines above. Urjiin tokko gubbaa ni ibsa. |
|---|
| sky | substantivo | samii | The sky is blue. Samiin cuquliisa. |
|---|
| earth | substantivo | lafaa | The earth is our home. Lafti mana keenya. |
|---|
| fire | substantivo | ibidda | The fire is very hot. Ibiddi baay'ee ho'aa dha. |
|---|
| water | substantivo | bishaan | Water is very important. Bishaan baay'ee barbaachisaa dha. |
|---|
| rain | substantivo | rooba | The rain came suddenly. Roobni tasa dhufe. |
|---|
| wind | substantivo | qilleensa | The wind is strong today. Qilleensi har'a cimaa dha. |
|---|
| tree | substantivo | muka | That tree is very tall. Mukni sun baay'ee dheeraadha. |
|---|
| flower | substantivo | daraaraa | This flower is beautiful. Daraaraan kun bareedduu dha. |
|---|
| mountain | substantivo | gaara | The mountain is very high. Gaarri sun baay'ee ol dheerata. |
|---|
| river | substantivo | laga | The river flows quickly. Lagni saffisaan yaa'a. |
|---|
| food | substantivo | nyaata | The food is ready. Nyaanni qophaa'eera. |
|---|
| bread | substantivo | buddeena | I eat bread daily. Ani guyyaa guyyaatti buddeena nyaadha. |
|---|
| rice | substantivo | ruuzii | We cook rice tonight. Nuti halkan kana ruuzii bilcheessina. |
|---|
| meat | substantivo | foon | They eat meat often. Isaan yeroo baay'ee foon nyaatu. |
|---|
| fish | substantivo | qurxummii | We bought fresh fish. Nuti qurxummii haaraa bitne. |
|---|
| egg | substantivo | hanqaaquu | The egg is broken. Hanqaaquun cabeera. |
|---|
| milk | substantivo | aannan | The milk is warm. Aannanni laafaa ho'aa dha. |
|---|
| fruit | substantivo | fuduraa | Fruit is good for health. Fuduraan fayyaaaf gaarii dha. |
|---|
| tea | substantivo | shaayii | She drinks tea daily. Isheen guyyaa guyyaatti shaayii dhugdi. |
|---|
| coffee | substantivo | buna | Coffee smells very good. Bunni baay'ee gaarii urgaawa. |
|---|
| head | substantivo | mataa | My head hurts today. Mataan koo har'a na dhukkuba. |
|---|
| eye | substantivo | ija | Her eye is red. Ijji ishee diimaa dha. |
|---|
| ear | substantivo | gurra | My ear hears well. Gurri koo sirriitti dhaga'a. |
|---|
| mouth | substantivo | afaan | Open your mouth wide. Afaan kee bal'inaan bani. |
|---|
| nose | substantivo | funyaan | My nose is cold. Funyaani koo qabbanaawaadha. |
|---|
| hand | substantivo | harka | Wash your hand well. Harka kee sirriitti dhiqadhu. |
|---|
| foot | substantivo | miila | His foot is strong. Miilli isaa cimaa dha. |
|---|
| heart | substantivo | garaa | My heart is calm. Garaan koo tasgabbaa'aa dha. |
|---|
| name | substantivo | maqaa | Your name is beautiful. Maqaan kee bareedaa dha. |
|---|
| book | substantivo | kitaaba | This book is new. Kitaabni kun haaraa dha. |
|---|
| word | substantivo | jecha | That word is important. Jechi sun barbaachisaa dha. |
|---|
| language | substantivo | afaan | Language connects many people. Afaan namoota baay'ee wal qunnamsiisa. |
|---|
| money | substantivo | maallaqa | I need more money. Ani maallaqa dabalataa barbaada. |
|---|
| work | substantivo | hojii | Work is not easy. Hojiin salphaa miti. |
|---|
| love | substantivo | jaalala | Love brings peace home. Jaalalli mana nagaa fida. |
|---|
| music | substantivo | muuziqaa | I like this music. Ani muuziqaa kana jaalladha. |
|---|
| story | substantivo | seenaa | The story is very interesting. Seenaan sun baay'ee nama hawwata. |
|---|
| way | substantivo | karaa | This way is easier. Karaan kun salphaadha. |
|---|
| thing | substantivo | waan | This thing is useful. Wanti kun fayyadaa qaba. |
|---|
| life | substantivo | jireenya | Life is full of change. Jireenyi jijjiirama guutuu dha. |
|---|
| door | substantivo | balbala | The door is open. Balbalni banameera. |
|---|
| table | substantivo | minjaala | The table is clean. Minjaalli qulqulluu dha. |
|---|
| chair | substantivo | barcuma | This chair is small. Barcumni kun xiqqaa dha. |
|---|
| car | substantivo | konkolaataa | The car is new. Konkolaataan sun haaraa dha. |
|---|
| good | adjetivo | gaarii | This food is good. Nyaanni kun gaarii dha. |
|---|
| bad | adjetivo | hamaa | That water smells bad. Bishaan sun hamaa urgaawa. |
|---|
| big | adjetivo | guddaa | Their house is big. Manni isaanii guddaa dha. |
|---|
| small | adjetivo | xiqqaa | The room is small. Kutaan sun xiqqaa dha. |
|---|
| new | adjetivo | haaraa | I bought a new book. Ani kitaaba haaraa bitadhe. |
|---|
| old | adjetivo | moofaa | This chair is old. Barcumni kun moofaa dha. |
|---|
| long | adjetivo | dheeraa | The road is long. Karaan sun dheeraa dha. |
|---|
| short | adjetivo | gabaabaa | The story is short. Seenaan sun gabaabaa dha. |
|---|
| high | adjetivo | ol'aanaa | That mountain is high. Gaarri sun ol'aanaa dha. |
|---|
| low | adjetivo | gadaanaa | The table is low. Minjaalli sun gadaanaa dha. |
|---|
| hot | adjetivo | ho'aa | The tea is hot. Shaayiin ho'aa dha. |
|---|
| cold | adjetivo | qabbanaa'aa | The water is cold. Bishaanichi qabbanaa'aa dha. |
|---|
| happy | adjetivo | gammadaa | The children are happy. Daa'imman gammadoo dha. |
|---|
| sad | adjetivo | gaddaa | She feels sad today. Isheen har'a gadditi. |
|---|
| beautiful | adjetivo | bareedaa | The flower is beautiful. Daraaraan sun bareedaa dha. |
|---|
| easy | adjetivo | salphaa | This work is easy. Hojiin kun salphaa dha. |
|---|
| hard | adjetivo | jabaa | This work is hard. Hojiin kun jabaa dha. |
|---|
| fast | adjetivo | saffisaa | The car is fast. Konkolaataan sun saffisaa dha. |
|---|
| slow | adjetivo | suuta | The old man walks slow. Dhiirri moofaan suuta deema. |
|---|
| right | adjetivo | sirrii | Your answer is right. Deebiin kee sirrii dha. |
|---|
| wrong | adjetivo | dogoggoraa | That answer is wrong. Deebiin sun dogoggoraa dha. |
|---|
| important | adjetivo | barbaachisaa | Water is important for life. Bishaan jireenyaaf barbaachisaa dha. |
|---|
| true | adjetivo | dhugaa | His story is true. Seenaan isaa dhugaa dha. |
|---|
| full | adjetivo | guutuu | The cup is full. Xoofoon guutuu dha. |
|---|
| empty | adjetivo | duwwaa | The room is empty. Kutaan sun duwwaa dha. |
|---|
| young | adjetivo | dargaggoo | The boy is young. Ilmi sun dargaggoo dha. |
|---|
| strong | adjetivo | cimaa | That man is strong. Dhiirri sun cimaa dha. |
|---|
| weak | adjetivo | laafaa | He feels weak today. Inni har'a laafaa ta'e. |
|---|
| red | adjetivo | diimaa | The flower is red. Daraaraan sun diimaa dha. |
|---|
| blue | adjetivo | cuquliisa | The sky is blue. Samiin cuquliisa. |
|---|
| green | adjetivo | magariisa | The tree is green. Mukni sun magariisa. |
|---|
| yellow | adjetivo | keelloo | The flower is yellow. Daraaraan sun keelloo dha. |
|---|
| black | adjetivo | gurraacha | The car is black. Konkolaataan sun gurraacha dha. |
|---|
| white | adjetivo | adii | The milk is white. Aannanni adii dha. |
|---|
| yes | interjeição | eeyyee | Yes, I understand now. Eeyyee, ani amma nan hubadha. |
|---|
| no | interjeição | lakki | No, I do not know. Lakki, ani hin beeku. |
|---|
| not | advérbio | hin | I am not ready. Ani qophaa'aa hin jiru. |
|---|
| and | conjunção | fi | Tea and bread are ready. Shaayii fi buddeenni qophaa'aniiru. |
|---|
| or | conjunção | ykn | Tea or coffee is fine. Shaayii ykn buna gaarii dha. |
|---|
| but | conjunção | garuu | I am tired, but happy. Ani dadhabeera, garuu gammadaa dha. |
|---|
| if | conjunção | yoo | If you come, call me. Yoo dhufte, na bilbili. |
|---|
| because | conjunção | sababni isaas | I stayed home because rain fell. Ani mana ture sababni isaas roobni roobe. |
|---|
| with | preposição | wajjin | I came with my friend. Ani hiriyyaa koo wajjin dhufe. |
|---|
| without | preposição | malee | He left without money. Inni maallaqa malee deeme. |
|---|
| for | preposição | dhaaf | This gift is for you. Kennaan kun siif dha. |
|---|
| from | preposição | irraa | She came from school. Isheen mana barumsaa irraa dhufte. |
|---|
| to | preposição | gara | We went to the city. Nuti gara magaalaatti deemne. |
|---|