| fi | pronome | I | Rwyf i yma nawr. I am here now. |
|---|
| ti | pronome | you | Rwyt ti'n garedig iawn heddiw. You are very kind today. |
|---|
| e | pronome | he | Mae e yn y tŷ. He is in the house. |
|---|
| hi | pronome | she | Mae hi'n ffrind i mi. She is my friend. |
|---|
| ni | pronome | we | Rydyn ni'n gweithio gartref. We work at home. |
|---|
| nhw | pronome | they | Maen nhw'n byw yn y ddinas. They live in the city. |
|---|
| beth | pronome | what | Beth yw dy enw? What is your name? |
|---|
| ble | advérbio | where | Ble mae'r llyfr? Where is the book? |
|---|
| pryd | advérbio | when | Pryd wyt ti'n dod adref? When do you come home? |
|---|
| pwy | pronome | who | Pwy yw'r person hwnnw? Who is that person? |
|---|
| pam | advérbio | why | Pam wyt ti'n drist? Why are you sad? |
|---|
| sut | advérbio | how | Sut wyt ti'n gwybod? How do you know? |
|---|
| bod | verbo | to be | Maen nhw eisiau bod yn hapus. They want to be happy. |
|---|
| cael | verbo | to have | Mae gen i lyfr newydd. I have a new book. |
|---|
| gwneud | verbo | to do | Rydyn ni'n gwneud y gwaith heddiw. We do the work today. |
|---|
| mynd | verbo | to go | Rwy'n mynd i'r ysgol nawr. I go to school now. |
|---|
| dod | verbo | to come | Maen nhw'n dod yma bob wythnos. They come here every week. |
|---|
| gweld | verbo | to see | Rwy'n gweld y mynydd. I see the mountain. |
|---|
| gwybod | verbo | to know | Mae hi'n gwybod yr ateb nawr. She knows the answer now. |
|---|
| meddwl | verbo | to think | Rwy'n meddwl am fy nheulu. I think about my family. |
|---|
| eisiau | verbo | to want | Maen nhw eisiau rhywfaint o ddŵr. They want some water. |
|---|
| angen | verbo | to need | Mae angen mwy o amser arnon ni. We need more time. |
|---|
| gwneud | verbo | to make | Mae hi'n gwneud bara da. She makes good bread. |
|---|
| cymryd | verbo | to take | Cymer y llyfr adref. Take the book home. |
|---|
| rhoi | verbo | to give | Rwy'n rhoi'r llyfr iddi hi. I give her the book. |
|---|
| dweud | verbo | to say | Maen nhw'n dweud bore da. They say good morning. |
|---|
| dweud | verbo | to tell | Dywed wrthyf dy enw. Tell me your name. |
|---|
| gofyn | verbo | to ask | Rwy'n gofyn cwestiwn syml. I ask a simple question. |
|---|
| dod o hyd i | verbo | to find | Rydyn ni'n dod o hyd i'r allwedd goll. We find the lost key. |
|---|
| edrych | verbo | to look | Edrycha ar yr awyr. Look at the sky. |
|---|
| defnyddio | verbo | to use | Rwy'n defnyddio'r bwrdd hwn bob dydd. I use this table daily. |
|---|
| gweithio | verbo | to work | Maen nhw'n gweithio yn y ddinas. They work in the city. |
|---|
| bwyta | verbo | to eat | Rydyn ni'n bwyta bara bob bore. We eat bread every morning. |
|---|
| yfed | verbo | to drink | Rwy'n yfed te gartref. I drink tea at home. |
|---|
| cysgu | verbo | to sleep | Mae'r plentyn yn cysgu yn y nos. The child sleeps at night. |
|---|
| cerdded | verbo | to walk | Rydyn ni'n cerdded i'r ysgol bob dydd. We walk to school daily. |
|---|
| rhedeg | verbo | to run | Mae'r bachgen yn rhedeg yn gyflym iawn. The boy runs very fast. |
|---|
| darllen | verbo | to read | Mae hi'n darllen llyfr newydd. She reads a new book. |
|---|
| ysgrifennu | verbo | to write | Rwy'n ysgrifennu fy enw yma. I write my name here. |
|---|
| siarad | verbo | to speak | Maen nhw'n siarad Cymraeg gartref. They speak Welsh at home. |
|---|
| gwrando | verbo | to listen | Gwranda ar y gerddoriaeth nawr. Listen to the music now. |
|---|
| clywed | verbo | to hear | Rwy'n clywed y glaw y tu allan. I hear the rain outside. |
|---|
| prynu | verbo | to buy | Rydyn ni'n prynu ffrwyth ffres heddiw. We buy fresh fruit today. |
|---|
| gwerthu | verbo | to sell | Maen nhw'n gwerthu bara a llaeth. They sell bread and milk. |
|---|
| talu | verbo | to pay | Rwy'n talu ag arian parod. I pay with cash. |
|---|
| helpu | verbo | to help | Mae ffrindiau'n helpu ei gilydd yn aml. Friends help each other often. |
|---|
| caru | verbo | to love | Rwy'n caru fy nheulu'n fawr. I love my family deeply. |
|---|
| byw | verbo | to live | Maen nhw'n byw ger y môr. They live near the sea. |
|---|
| marw | verbo | to die | Mae pawb yn marw un diwrnod. All people die one day. |
|---|
| dysgu | verbo | to learn | Mae plant yn dysgu yn yr ysgol. Children learn at school. |
|---|
| dysgu | verbo | to teach | Maen nhw'n dysgu Cymraeg yn yr ysgol. They teach Welsh at school. |
|---|
| agor | verbo | to open | Agor y drws, os gweli di'n dda. Open the door, please. |
|---|
| cau | verbo | to close | Caua'r ffenestr nawr, os gweli di'n dda. Please close the window now. |
|---|
| person | substantivo | person | Mae'r person hwnnw'n garedig iawn. That person is very kind. |
|---|
| dyn | substantivo | man | Y dyn yw fy nhad. The man is my father. |
|---|
| menyw | substantivo | woman | Mae'r fenyw yn hapus iawn. The woman is very happy. |
|---|
| plentyn | substantivo | child | Mae'r plentyn yn cysgu nawr. The child is sleeping now. |
|---|
| bachgen | substantivo | boy | Mae'r bachgen yn darllen gartref. The boy reads at home. |
|---|
| merch | substantivo | girl | Mae gan y ferch lyfr. The girl has a book. |
|---|
| teulu | substantivo | family | Mae fy nheulu yn byw yma. My family lives here. |
|---|
| mam | substantivo | mother | Mae fy mam yn gwneud te. My mother makes tea. |
|---|
| tad | substantivo | father | Mae fy nhad yn gweithio heddiw. My father works today. |
|---|
| ffrind | substantivo | friend | Hi yw fy ffrind gorau. She is my best friend. |
|---|
| tŷ | substantivo | house | Mae'r tŷ yn fawr iawn. The house is very big. |
|---|
| cartref | substantivo | home | Rydyn ni gartref nawr. We are at home now. |
|---|
| ysgol | substantivo | school | Mae'r ysgol yn y dref. The school is in town. |
|---|
| dinas | substantivo | city | Mae'r ddinas hon yn brysur iawn. This city is very busy. |
|---|
| gwlad | substantivo | country | Mae Cymru yn wlad fach. Wales is a small country. |
|---|
| byd | substantivo | world | Mae'r byd yn fawr iawn. The world is very large. |
|---|
| stryd | substantivo | street | Mae'r stryd yn dawel heno. The street is quiet tonight. |
|---|
| ystafell | substantivo | room | Mae'r ystafell yn gynnes nawr. The room is warm now. |
|---|
| amser | substantivo | time | Mae gennyn ni ddigon o amser nawr. We have enough time now. |
|---|
| dydd | substantivo | day | Mae heddiw yn ddiwrnod da. Today is a good day. |
|---|
| nos | substantivo | night | Mae'r nos yn oer iawn. The night is very cold. |
|---|
| bore | substantivo | morning | Mae'r bore yn llachar heddiw. The morning is bright today. |
|---|
| noswaith | substantivo | evening | Mae'r noswaith yn dawel a llonydd. The evening is calm and quiet. |
|---|
| wythnos | substantivo | week | Rwy'n gweithio bob wythnos. I work every week. |
|---|
| mis | substantivo | month | Bydd y mis nesaf yn brysur. Next month will be busy. |
|---|
| blwyddyn | substantivo | year | Mae'r flwyddyn hon yn teimlo'n hir iawn. This year feels very long. |
|---|
| heddiw | advérbio | today | Rwy'n brysur heddiw. I am busy today. |
|---|
| yfory | advérbio | tomorrow | Byddwn ni'n mynd yfory. We will go tomorrow. |
|---|
| ddoe | advérbio | yesterday | Daeth hi yma ddoe. She came here yesterday. |
|---|
| nawr | advérbio | now | Mae angen dŵr arna i nawr. I need water now. |
|---|
| haul | substantivo | sun | Mae'r haul yn boeth iawn. The sun is very hot. |
|---|
| lleuad | substantivo | moon | Mae'r lleuad yn llachar heno. The moon is bright tonight. |
|---|
| seren | substantivo | star | Mae'r seren honno'n llachar iawn. That star is very bright. |
|---|
| awyr | substantivo | sky | Mae'r awyr yn las heddiw. The sky is blue today. |
|---|
| daear | substantivo | earth | Mae'r ddaear yn symud o amgylch yr haul. The earth moves around the sun. |
|---|
| tân | substantivo | fire | Mae'r tân yn boeth iawn. The fire is very hot. |
|---|
| dŵr | substantivo | water | Mae'r dŵr yn oer. The water is cold. |
|---|
| glaw | substantivo | rain | Mae'r glaw yn drwm heddiw. The rain is heavy today. |
|---|
| gwynt | substantivo | wind | Mae'r gwynt yn gryf iawn. The wind is very strong. |
|---|
| coeden | substantivo | tree | Mae'r goeden honno'n hen iawn. That tree is very old. |
|---|
| blodyn | substantivo | flower | Mae'r blodyn yn brydferth. The flower is beautiful. |
|---|
| mynydd | substantivo | mountain | Mae'r mynydd yn uchel iawn. The mountain is very high. |
|---|
| afon | substantivo | river | Mae'r afon yn hir ac yn lydan. The river is long and wide. |
|---|
| môr | substantivo | sea | Mae'r môr yn dawel heddiw. The sea is calm today. |
|---|
| bwyd | substantivo | food | Mae'r bwyd yn dda iawn. The food is very good. |
|---|
| bara | substantivo | bread | Rwy'n bwyta bara bob dydd. I eat bread every day. |
|---|
| reis | substantivo | rice | Rydyn ni'n bwyta reis gyda physgod. We eat rice with fish. |
|---|
| cig | substantivo | meat | Mae'r cig yn boeth iawn. The meat is very hot. |
|---|
| pysgodyn | substantivo | fish | Mae'r pysgodyn yn ffres heddiw. The fish is fresh today. |
|---|
| wy | substantivo | egg | Rwy'n bwyta wy bob dydd. I eat an egg daily. |
|---|
| llaeth | substantivo | milk | Mae'r llaeth yn dal yn oer. The milk is still cold. |
|---|
| ffrwyth | substantivo | fruit | Mae ffrwyth ffres yn dda iawn. Fresh fruit is very good. |
|---|
| te | substantivo | tea | Mae'r te yn boeth iawn. The tea is very hot. |
|---|
| coffi | substantivo | coffee | Rwy'n yfed coffi bob bore. I drink coffee every morning. |
|---|
| pen | substantivo | head | Mae fy mhen yn brifo heddiw. My head hurts today. |
|---|
| llygad | substantivo | eye | Mae ei llygad yn las. Her eye is blue. |
|---|
| clust | substantivo | ear | Mae fy nghlust yn brifo nawr. My ear hurts now. |
|---|
| ceg | substantivo | mouth | Agor dy geg yn lydan. Open your mouth wide. |
|---|
| trwyn | substantivo | nose | Mae fy nhrwyn yn oer. My nose is cold. |
|---|
| llaw | substantivo | hand | Mae fy llaw yn oer iawn. My hand is very cold. |
|---|
| troed | substantivo | foot | Mae fy nhroed yn brifo heddiw. My foot hurts today. |
|---|
| calon | substantivo | heart | Mae ei chalon yn gryf. Her heart is strong. |
|---|
| enw | substantivo | name | Sara yw fy enw. My name is Sara. |
|---|
| llyfr | substantivo | book | Mae'r llyfr hwn yn dda iawn. This book is very good. |
|---|
| gair | substantivo | word | Mae'r gair hwnnw'n ddefnyddiol iawn. That word is very useful. |
|---|
| iaith | substantivo | language | Mae Cymraeg yn iaith brydferth. Welsh is a beautiful language. |
|---|
| arian | substantivo | money | Mae angen mwy o arian arna i nawr. I need more money now. |
|---|
| gwaith | substantivo | work | Mae'r gwaith yn galed iawn. The work is very hard. |
|---|
| cariad | substantivo | love | Mae cariad yn bwysig iawn. Love is very important. |
|---|
| cerddoriaeth | substantivo | music | Mae'r gerddoriaeth yn brydferth heno. The music is beautiful tonight. |
|---|
| stori | substantivo | story | Mae'r stori yn ddiddorol iawn. The story is very interesting. |
|---|
| ffordd | substantivo | way | Mae'r ffordd hon yn haws. This way is easier. |
|---|
| peth | substantivo | thing | Mae'r peth hwnnw'n hen iawn. That thing is very old. |
|---|
| bywyd | substantivo | life | Nid yw bywyd yn hawdd. Life is not easy. |
|---|
| drws | substantivo | door | Mae'r drws ar agor nawr. The door is open now. |
|---|
| bwrdd | substantivo | table | Mae'r llyfr ar y bwrdd. The book is on the table. |
|---|
| cadair | substantivo | chair | Mae'r gadair yn hen iawn. The chair is very old. |
|---|
| car | substantivo | car | Mae'r car yn gyflym iawn. The car is very fast. |
|---|
| da | adjetivo | good | Mae'r llyfr hwn yn dda. This book is good. |
|---|
| drwg | adjetivo | bad | Mae'r bwyd yn ddrwg heddiw. The food is bad today. |
|---|
| mawr | adjetivo | big | Mae'r tŷ yn fawr. The house is big. |
|---|
| bach | adjetivo | small | Mae'r ystafell yn fach. The room is small. |
|---|
| newydd | adjetivo | new | Mae gen i gar newydd. I have a new car. |
|---|
| hen | adjetivo | old | Mae'r tŷ hwn yn hen. This house is old. |
|---|
| hir | adjetivo | long | Mae'r afon yn hir iawn. The river is very long. |
|---|
| byr | adjetivo | short | Mae'r stori yn fyr. The story is short. |
|---|
| uchel | adjetivo | high | Mae'r mynydd yn uchel. The mountain is high. |
|---|
| isel | adjetivo | low | Mae'r bwrdd yn rhy isel. The table is too low. |
|---|
| poeth | adjetivo | hot | Mae'r te yn boeth. The tea is hot. |
|---|
| oer | adjetivo | cold | Mae'r dŵr yn oer. The water is cold. |
|---|
| hapus | adjetivo | happy | Mae'r plentyn yn hapus. The child is happy. |
|---|
| trist | adjetivo | sad | Mae hi'n teimlo'n drist iawn. She feels very sad. |
|---|
| prydferth | adjetivo | beautiful | Mae'r blodyn yn brydferth. The flower is beautiful. |
|---|
| hawdd | adjetivo | easy | Mae'r gwaith hwn yn hawdd. This work is easy. |
|---|
| caled | adjetivo | hard | Mae'r gwaith hwn yn galed. This work is hard. |
|---|
| cyflym | adjetivo | fast | Mae'r car yn gyflym iawn. The car is very fast. |
|---|
| araf | adjetivo | slow | Mae'r hen ddyn yn araf. The old man is slow. |
|---|
| cywir | adjetivo | right | Mae dy ateb yn gywir. Your answer is right. |
|---|
| anghywir | adjetivo | wrong | Mae'r ateb hwnnw'n anghywir. That answer is wrong. |
|---|
| pwysig | adjetivo | important | Mae teulu yn bwysig iawn. Family is very important. |
|---|
| gwir | adjetivo | true | Mae'r stori hon yn wir. This story is true. |
|---|
| llawn | adjetivo | full | Mae'r gwydr yn llawn. The glass is full. |
|---|
| gwag | adjetivo | empty | Mae'r ystafell yn wag. The room is empty. |
|---|
| ifanc | adjetivo | young | Mae'r plentyn yn ifanc iawn. The child is very young. |
|---|
| cryf | adjetivo | strong | Mae'r dyn yn gryf. The man is strong. |
|---|
| gwan | adjetivo | weak | Mae e'n teimlo'n wan heddiw. He feels weak today. |
|---|
| coch | adjetivo | red | Mae'r blodyn yn goch. The flower is red. |
|---|
| glas | adjetivo | blue | Mae'r awyr yn las. The sky is blue. |
|---|
| gwyrdd | adjetivo | green | Mae'r goeden yn wyrdd. The tree is green. |
|---|
| melyn | adjetivo | yellow | Mae'r blodyn yn felyn. The flower is yellow. |
|---|
| du | adjetivo | black | Mae'r car yn ddu. The car is black. |
|---|
| gwyn | adjetivo | white | Mae'r tŷ yn wyn. The house is white. |
|---|
| ie | interjeição | yes | Ie, rwy'n barod nawr. Yes, I am ready now. |
|---|
| na | interjeição | no | Na, wn i ddim. No, I do not know. |
|---|
| ddim | advérbio | not | Dw i ddim yn flinedig. I am not tired. |
|---|
| a | conjunção | and | Prynais i fara a llaeth. I bought bread and milk. |
|---|
| neu | conjunção | or | Mae te neu goffi'n iawn. Tea or coffee is fine. |
|---|
| ond | conjunção | but | Dw i'n flinedig ond yn hapus. I am tired but happy. |
|---|
| os | conjunção | if | Os bydd hi'n bwrw glaw, arhos gartref. If it rains, stay home. |
|---|
| oherwydd | conjunção | because | Arhosais i gartref oherwydd bod glaw. I stayed home because rain fell. |
|---|
| gyda | preposição | with | Des i gyda fy ffrind. I came with my friend. |
|---|
| heb | preposição | without | Rwy'n yfed te heb laeth. I drink tea without milk. |
|---|
| i | preposição | for | Mae'r anrheg hon i ti. This gift is for you. |
|---|
| o | preposição | from | Daeth hi o'r ysgol. She came from school. |
|---|
| i | preposição | to | Rydyn ni'n mynd i'r dref. We go to town. |
|---|