| мин | pronoun | I | Мин хәҙер бында. I am here now. |
|---|
| һин | pronoun | you | Һин минең дуҫым. You are my friend. |
|---|
| ул | pronoun | he | |
|---|
| беҙ | pronoun | we | Беҙ был ҡалала йәшәйбеҙ. We live in this city. |
|---|
| улар | pronoun | they | Улар көн һайын эшләй. They work every day. |
|---|
| нимә | pronoun | what | Өҫтәл өҫтөндә нимә бар? What is on the table? |
|---|
| ҡайҙа | adverb | where | Һин хәҙер ҡайҙа йәшәйһең? Where do you live now? |
|---|
| ҡасан | adverb | when | Улар бында ҡасан килә? When do they come here? |
|---|
| кем | pronoun | who | Ул кем? Who is that person? |
|---|
| ни өсөн | adverb | why | Ни өсөн һин бөгөн ҡайғылы? Why are you sad today? |
|---|
| нисек | adverb | how | Быны нисек эшләйһең? How do you do this? |
|---|
| булырға | verb | to be | Мин көслө булырға теләйем. I want to be strong. |
|---|
| эйә булырға | verb | to have | Беҙҙең яңы машина бар. We have a new car. |
|---|
| эшләргә | verb | to do | Улар быны көн һайын эшләй. They do this every day. |
|---|
| барырға | verb | to go | Мин мәктәпкә иртә барам. I go to school early. |
|---|
| килергә | verb | to come | Улар бында төндә килә. They come here at night. |
|---|
| күрергә | verb | to see | Мин бөгөн төндә айҙы күрәм. I see the moon tonight. |
|---|
| белергә | verb | to know | Мин был һүҙҙе яҡшы беләм. I know this word well. |
|---|
| уйларға | verb | to think | Беҙ киләсәк тураһында уйлайбыҙ. We think about the future. |
|---|
| теләргә | verb | to want | Мин эҫе сәй теләйем. I want some hot tea. |
|---|
| кәрәк булырға | verb | to need | Беҙгә хәҙер таҙа һыу кәрәк. We need clean water now. |
|---|
| эшләргә | verb | to make | Улар һәр иртә икмәк эшләй. They make bread every morning. |
|---|
| алырға | verb | to take | Зинһар, был китапты өйгә ал. Please take this book home. |
|---|
| бирергә | verb | to give | Мин һиңә һүҙемде бирәм. I give you my word. |
|---|
| әйтергә | verb | to say | |
|---|
| һөйләргә | verb | to tell | Миңә хәҙер үҙ тарихыңды һөйлә. Tell me your story now. |
|---|
| һорарға | verb | to ask | Мин бер ябай һорау һорайым. I ask one simple question. |
|---|
| табырға | verb | to find | Беҙ йортто тиҙ табабыҙ. We find the house quickly. |
|---|
| ҡарарға | verb | to look | Зәңгәр күккә ҡара. Look at the blue sky. |
|---|
| ҡулланырға | verb | to use | Мин был өҫтәлде көн һайын ҡулланам. I use this table daily. |
|---|
| эшләргә | verb | to work | Улар ҡалала эшләй. They work in the city. |
|---|
| ашарға | verb | to eat | Беҙ һәр иртә икмәк ашайбыҙ. We eat bread every morning. |
|---|
| эсергә | verb | to drink | Мин һәр иртә кофе эсәм. I drink coffee every morning. |
|---|
| йоҡларға | verb | to sleep | Бала төндә йоҡлай. The child sleeps at night. |
|---|
| йөрөргә | verb | to walk | Беҙ был урамда йөрөйбөҙ. We walk on this street. |
|---|
| йүгерергә | verb | to run | Малай тиҙ йүгерә ала. The boy can run fast. |
|---|
| уҡырға | verb | to read | Мин был китапты бөгөн кис уҡыйым. I read this book tonight. |
|---|
| яҙырға | verb | to write | |
|---|
| һөйләргә | verb | to speak | Беҙ бында бер телдә һөйләшәбеҙ. We speak one language here. |
|---|
| тыңларға | verb | to listen | Тыштағы елде тыңла. Listen to the wind outside. |
|---|
| ишетергә | verb | to hear | Мин бүлмәлә музыка ишетәм. I hear music in room. |
|---|
| һатып алырға | verb | to buy | Беҙ һәр аҙна аҙыҡ һатып алабыҙ. We buy food every week. |
|---|
| һатырға | verb | to sell | Улар сәй һәм кофе һата. They sell tea and coffee. |
|---|
| түләргә | verb | to pay | Мин китап өсөн түлим. I pay for the book. |
|---|
| ярҙам итергә | verb | to help | Дуҫтар көн һайын бер-беренә ярҙам итә. Friends help each other daily. |
|---|
| яратырға | verb | to love | Беҙ ғаиләне ныҡ яратабыҙ. We love our family deeply. |
|---|
| йәшәргә | verb | to live | Улар йылға янында йәшәй. They live near the river. |
|---|
| үләргә | verb | to die | Бөтә кешеләр бер көн үлә. All people die one day. |
|---|
| өйрәнергә | verb | to learn | Балалар мәктәптә көн һайын өйрәнә. Children learn at school daily. |
|---|
| өйрәтергә | verb | to teach | Улар мәктәптә тел өйрәтә. They teach language at school. |
|---|
| асырға | verb | to open | Зинһар, ишекте хәҙер ас. Please open the door now. |
|---|
| ябырға | verb | to close | Төндә тәҙрәне яп. Close the window at night. |
|---|
| кеше | noun | person | Теге кеше бик изге. That person is very kind. |
|---|
| ир | noun | man | Ир өйҙә эшләй. The man works at home. |
|---|
| ҡатын | noun | woman | Ҡатын эҫе сәй эсә. The woman drinks hot tea. |
|---|
| бала | noun | child | Бала хәҙер йоҡлай. The child is sleeping now. |
|---|
| малай | noun | boy | Малай китап уҡый. The boy reads a book. |
|---|
| ҡыҙ | noun | girl | Ҡыҙ һәр иртә йырлай. The girl sings every morning. |
|---|
| ғаилә | noun | family | Минең ғаиләм хәҙер бында йәшәй. My family lives here now. |
|---|
| әсәй | noun | mother | Минең әсәйем яҡшы икмәк бешерә. My mother makes good bread. |
|---|
| атай | noun | father | Минең атайым ҡалала эшләй. My father works in city. |
|---|
| дуҫ | noun | friend | Минең дуҫым был тарихты белә. My friend knows this story. |
|---|
| йорт | noun | house | Уларҙың йорто бик ҙур. Their house is very big. |
|---|
| өй | noun | home | Мин хәҙер өйгә барам. I am going home now. |
|---|
| мәктәп | noun | school | Мәктәп өй янында. The school is near home. |
|---|
| ҡала | noun | city | Был ҡала бик иҫке. This city is very old. |
|---|
| ил | noun | country | Беҙҙең ил бик ҙур. Our country is very large. |
|---|
| донъя | noun | world | Донъя тиҙ үҙгәрә. The world is changing fast. |
|---|
| урам | noun | street | Урам оҙон һәм киң. The street is long and wide. |
|---|
| бүлмә | noun | room | Был бүлмә бөгөн йылы. This room is warm today. |
|---|
| ваҡыт | noun | time | Ваҡыт хәҙер бик тиҙ үтә. Time goes very quickly now. |
|---|
| көн | noun | day | Бөгөн яҡшы көн. Today is a good day. |
|---|
| төн | noun | night | Тышта төн һыуыҡ. The night is cold outside. |
|---|
| иртә | noun | morning | Бында иртә бик иртә килә. Morning comes very early here. |
|---|
| кис | noun | evening | Бөгөн кис тыныс. The evening is calm today. |
|---|
| аҙна | noun | week | Бер аҙнала ете көн бар. A week has seven days. |
|---|
| ай | noun | month | Был ай бик мәшғүл. This month is very busy. |
|---|
| йыл | noun | year | Был йыл бик оҙон тойола. This year feels very long. |
|---|
| бөгөн | adverb | today | Мин бөгөн өйҙә эшләйем. I work at home today. |
|---|
| иртәгә | adverb | tomorrow | Беҙ иртәгә мәктәпкә барабыҙ. We go to school tomorrow. |
|---|
| кисә | adverb | yesterday | Кисә мин ул тарихты уҡыным. Yesterday I read that story. |
|---|
| хәҙер | adverb | now | Беҙгә хәҙер һыу кәрәк. We need water now. |
|---|
| ҡояш | noun | sun | Ҡояш бик эҫе. The sun is very hot. |
|---|
| ай | noun | moon | Бөгөн төндә ай яҡты. The moon is bright tonight. |
|---|
| йондоҙ | noun | star | Ул йондоҙ бик яҡты. That star is very bright. |
|---|
| күк | noun | sky | Бөгөн күк зәңгәр. The sky is blue today. |
|---|
| ер | noun | earth | Ер — беҙҙең тыуған планета. Earth is our home planet. |
|---|
| ут | noun | fire | Ут бик эҫе. The fire is very hot. |
|---|
| һыу | noun | water | Һыу һыуыҡ һәм таҙа. Water is cold and clear. |
|---|
| ямғыр | noun | rain | Ямғыр был кис башлана. The rain starts this evening. |
|---|
| ел | noun | wind | Ел бик көслө. The wind is very strong. |
|---|
| ағас | noun | tree | Теге ағас бик бейек. That tree is very tall. |
|---|
| сәскә | noun | flower | Был сәскә бөгөн матур. This flower is beautiful today. |
|---|
| тау | noun | mountain | Теге тау бик бейек. That mountain is very high. |
|---|
| йылға | noun | river | Йылға оҙон һәм киң. The river is long and wide. |
|---|
| диңгеҙ | noun | sea | Диңгеҙ бик зәңгәр күренә. The sea looks very blue. |
|---|
| аҙыҡ | noun | food | Беҙгә аҙыҡ һәм һыу кәрәк. We need food and water. |
|---|
| икмәк | noun | bread | Был икмәк бөгөн яңы. This bread is fresh today. |
|---|
| дөгө | noun | rice | Беҙ дөгө ит менән ашайбыҙ. We eat rice with meat. |
|---|
| ит | noun | meat | Ит хәҙер эҫе. The meat is hot now. |
|---|
| балыҡ | noun | fish | Улар һәр аҙна балыҡ ашай. They eat fish every week. |
|---|
| йомортҡа | noun | egg | Мин көн һайын бер йомортҡа ашайым. I eat one egg daily. |
|---|
| һөт | noun | milk | Бала йылы һөт эсә. The child drinks warm milk. |
|---|
| емеш | noun | fruit | Емеш һаулыҡ өсөн яҡшы. Fruit is good for health. |
|---|
| сәй | noun | tea | Сәй бик эҫе. The tea is very hot. |
|---|
| кофе | noun | coffee | Мин һәр иртә кофе эсәм. I drink coffee every morning. |
|---|
| баш | noun | head | Бөгөн башым ауырта. My head hurts today. |
|---|
| күҙ | noun | eye | |
|---|
| ҡолаҡ | noun | ear | Минең ҡолағым ул тауышты ишетә. My ear hears that sound. |
|---|
| ауыҙ | noun | mouth | Ауыҙыңды ас, зинһар. Open your mouth, please. |
|---|
| танау | noun | nose | Минең танауым бик һыуыҡ. My nose is very cold. |
|---|
| ҡул | noun | hand | Минең ҡулым бик көслө. My hand is very strong. |
|---|
| аяҡ | noun | foot | Эштән һуң аяғым ауырта. My foot hurts after work. |
|---|
| йөрәк | noun | heart | |
|---|
| исем | noun | name | Минең исемем бик ҡыҫҡа. My name is very short. |
|---|
| китап | noun | book | Был китап бик яҡшы. This book is very good. |
|---|
| һүҙ | noun | word | Мин ул һүҙҙе яҡшы беләм. I know that word well. |
|---|
| тел | noun | language | Был тел бик боронғо. This language is very old. |
|---|
| аҡса | noun | money | Миңә аҙыҡ өсөн аҡса кәрәк. I need money for food. |
|---|
| эш | noun | work | Был эш бик ауыр. This work is very hard. |
|---|
| мөхәббәт | noun | love | Мөхәббәт тормошто матур итә. Love makes life beautiful. |
|---|
| музыка | noun | music | Мин өйҙә музыка ишетәм. I hear music at home. |
|---|
| хикәйә | noun | story | Ул хикәйә бик ҡайғылы. That story is very sad. |
|---|
| юл | noun | way | Был юл бик оҙон. This way is very long. |
|---|
| нәрсә | noun | thing | Был нәрсә бик файҙалы. This thing is very useful. |
|---|
| тормош | noun | life | Тормош һәр ваҡыт еңел түгел. Life is not always easy. |
|---|
| ишек | noun | door | Ишек хәҙер асыҡ. The door is open now. |
|---|
| өҫтәл | noun | table | Китап өҫтәл өҫтөндә. The book is on table. |
|---|
| ултырғыс | noun | chair | Ултырғыс өҫтәл янында. The chair is near table. |
|---|
| машина | noun | car | Беҙҙең машина бик яңы. Our car is very new. |
|---|
| яҡшы | adjective | good | Был китап бик яҡшы. This book is very good. |
|---|
| насар | adjective | bad | Бөгөн һауа торошо насар. The weather is bad today. |
|---|
| ҙур | adjective | big | Уларҙың йорто бик ҙур. Their house is very big. |
|---|
| бәләкәй | adjective | small | Был бүлмә бик бәләкәй. This room is very small. |
|---|
| яңы | adjective | new | Минең яңы китабым бар. I have a new book. |
|---|
| иҫке | adjective | old | Был йорт бик иҫке. This house is very old. |
|---|
| оҙон | adjective | long | Был урам бик оҙон. This street is very long. |
|---|
| ҡыҫҡа | adjective | short | Ул һүҙ бик ҡыҫҡа. That word is very short. |
|---|
| бейек | adjective | high | Теге тау бик бейек. That mountain is very high. |
|---|
| түбән | adjective | low | Өҫтәл бик түбән. The table is very low. |
|---|
| эҫе | adjective | hot | Сәй бик эҫе. The tea is very hot. |
|---|
| һыуыҡ | adjective | cold | Һыу бик һыуыҡ. The water is very cold. |
|---|
| бәхетле | adjective | happy | Бала бик бәхетле. The child is very happy. |
|---|
| ҡайғылы | adjective | sad | Ул хикәйә бик ҡайғылы. That story is very sad. |
|---|
| матур | adjective | beautiful | Был сәскә бөгөн матур. This flower is beautiful today. |
|---|
| еңел | adjective | easy | Был эш бик еңел. This work is very easy. |
|---|
| ауыр | adjective | hard | Был эш бик ауыр. This work is very hard. |
|---|
| тиҙ | adjective | fast | Был машина бик тиҙ. This car is very fast. |
|---|
| әкрен | adjective | slow | Ул машина бик әкрен. That car is very slow. |
|---|
| дөрөҫ | adjective | right | Һинең яуабың дөрөҫ. Your answer is right. |
|---|
| яңылыш | adjective | wrong | Ул яуап яңылыш. That answer is wrong. |
|---|
| мөһим | adjective | important | Был эш бик мөһим. This work is very important. |
|---|
| дөрөҫ | adjective | true | Был хикәйә дөрөҫ. This story is true. |
|---|
| тулы | adjective | full | Быяла хәҙер тулы. The glass is full now. |
|---|
| буш | adjective | empty | Бүлмә хәҙер буш. The room is empty now. |
|---|
| йәш | adjective | young | Малай әле йәш. The boy is still young. |
|---|
| көслө | adjective | strong | Ел бик көслө. The wind is very strong. |
|---|
| көсһөҙ | adjective | weak | Ул бөгөн көсһөҙ. He feels weak today. |
|---|
| ҡыҙыл | adjective | red | Сәскә ҡыҙыл. The flower is red. |
|---|
| зәңгәр | adjective | blue | Бөгөн күк зәңгәр. The sky is blue today. |
|---|
| йәшел | adjective | green | Ағас хәҙер йәшел. The tree is green now. |
|---|
| һары | adjective | yellow | Сәскә һары. The flower is yellow. |
|---|
| ҡара | adjective | black | Машина ҡара. The car is black. |
|---|
| аҡ | adjective | white | Һөт аҡ. The milk is white. |
|---|
| эйе | interjection | yes | Эйе, мин ул һүҙҙе беләм. Yes, I know that word. |
|---|
| юҡ | interjection | no | Юҡ, мин белмәйем. No, I do not know. |
|---|
| түгел | adverb | not | Был китап яңы түгел. This book is not new. |
|---|
| һәм | conjunction | and | Сәй һәм икмәк әҙер. Tea and bread are ready. |
|---|
| йәки | conjunction | or | Сәй йәки кофе ярай. Tea or coffee is fine. |
|---|
| ләкин | conjunction | but | Ул йәш, ләкин көслө. He is young but strong. |
|---|
| әгәр | conjunction | if | Әгәр ямғыр яуһа, беҙ көтәбеҙ. If it rains, we wait. |
|---|
| сөнки | conjunction | because | Мин өйҙә ҡалам, сөнки ямғыр. I stay home because rain. |
|---|
| менән | preposition | with | Мин һөт менән сәй эсәм. I drink tea with milk. |
|---|
| һеҙ | preposition | without | Мин һөтһөҙ сәй эсәм. I drink tea without milk. |
|---|
| өсөн | preposition | for | Был бүләк һинең өсөн. This gift is for you. |
|---|
| -нан | preposition | from | Мин теге ҡаланан киләм. I come from that city. |
|---|
| -ға | preposition | to | Беҙ көн һайын мәктәпкә барабыҙ. We go to school daily. |
|---|