| мон | pronoun | I | Мон татчы ӵош. I am here now. |
|---|
| тон | pronoun | you | Тон мынам эшъёс. You are my friend. |
|---|
| со | pronoun | he | |
|---|
| со | pronoun | she | Со укыр шудо. She is very happy. |
|---|
| ми | pronoun | we | Ми нунал быдӟым ужам. We work every day. |
|---|
| соос | pronoun | they | Соос карын уло. They live in the city. |
|---|
| мар | pronoun | what | Та мар вань? What is this thing? |
|---|
| кытын | adverb | where | Тынад коркад кытын? Where is your house? |
|---|
| ку | adverb | when | Тон ку лыктод? When do you come? |
|---|
| кин | pronoun | who | Со адями кин? Who is that man? |
|---|
| марлы | adverb | why | Тон марлы кайгулы? Why are you sad? |
|---|
| кыӵе | adverb | how | Тон кыӵе тодыськод? How do you know? |
|---|
| луоны | verb | to be | Мон кужмо луэме потэ. I want to be strong. |
|---|
| вань | verb | to have | Монэн выль книга вань. I have a new book. |
|---|
| кароны | verb | to do | Ми тае нунал быдӟым каром. We do this every day. |
|---|
| мыныны | verb | to go | Соос школае мыно. They go to school. |
|---|
| лыктыны | verb | to come | Аски мынам коркае лыктэ. Come to my house tomorrow. |
|---|
| адӟыны | verb | to see | Мон уйын тылобурдо адӟисько. I see the moon tonight. |
|---|
| тодыны | verb | to know | Мон та вераськоне порым тодӥсько. I know this story well. |
|---|
| малпаны | verb | to think | Ми азьлань сярысь малпам. We think about the future. |
|---|
| потыны | verb | to want | Мон пыдӟыт чай потэ. I want hot tea. |
|---|
| кулэ | verb | to need | Милям тросгес ву кулэ. We need more water. |
|---|
| кароны | verb | to make | Со чебер нянь каре. She makes good bread. |
|---|
| басьтыны | verb | to take | Книгаез гуртэ басьтэ. Take the book home. |
|---|
| сётыны | verb | to give | Монэ ву уксётэ. Give me some water. |
|---|
| вераны | verb | to say | Со одӥг кыл вера. He says one word. |
|---|
| вераны | verb | to tell | Монэ шуг вера. Tell me the truth. |
|---|
| юаны | verb | to ask | Туносье ӵош юа. Ask the teacher now. |
|---|
| шедьтыны | verb | to find | Мон мынам вуж книгае шедьы. I found my old book. |
|---|
| учкыны | verb | to look | Инбаме учкы. Look at the sky. |
|---|
| кутыны | verb | to use | Ми та ӝокез нунал быдӟым кутом. We use this table daily. |
|---|
| ужаны | verb | to work | Соос карын ужало. They work in the city. |
|---|
| сиыны | verb | to eat | Пиналъёс татчы нянь сиё. Children eat bread here. |
|---|
| юыны | verb | to drink | Мон пыдӟыт чай юисько. I drink hot tea. |
|---|
| узьыны | verb | to sleep | Пинал порым узё. The child sleeps well. |
|---|
| ветлыны | verb | to walk | Ми ӝыт сайын быдӟым ветлом. We walk every evening. |
|---|
| быжыны | verb | to run | Пиос ӝог быже. The boy runs fast. |
|---|
| лыдӟыны | verb | to read | Со выль книга лыдӟе. She reads a new book. |
|---|
| гожъяны | verb | to write | Мон атыме гожъя. I write my name. |
|---|
| вераськыны | verb | to speak | Ми асьме кылмылэн вераськом. We speak our language. |
|---|
| кылзьыны | verb | to listen | Крезьгурез кылзэ. Listen to the music. |
|---|
| кылыны | verb | to hear | Мон тӧлэз кылӥсько. I hear the wind. |
|---|
| басьтыны | verb | to buy | Ми выль нянь басьтом. We buy fresh bread. |
|---|
| вузыны | verb | to sell | Соос татчы чорыг вузыё. They sell fish here. |
|---|
| мынтыны | verb | to pay | Мон коньдонэн мынтӥсько. I pay with money. |
|---|
| юрттыны | verb | to help | Эшъёс одӥг-одӥгез юртто. Friends help each other. |
|---|
| яратыны | verb | to love | Мон мынам семьяез ярато. I love my family. |
|---|
| улыны | verb | to live | Соос шур дурын улыо. They live near the river. |
|---|
| кулыны | verb | to die | Быдэс адямиос ке но куло. All people die someday. |
|---|
| дышетыны | verb | to learn | Пиналъёс школаын дышето. Children learn at school. |
|---|
| дышетыны | verb | to teach | Со пичи пиналъёсты дышеты. She teaches small children. |
|---|
| угыны | verb | to open | Ӟапыкез ӵош угы. Open the door now. |
|---|
| пӧдтыны | verb | to close | Ӟапыкез пӧдтэ, марым. Close the door, please. |
|---|
| адями | noun | person | Быд адямилы ву кулэ. Every person needs water. |
|---|
| айым | noun | man | Айым укыр вылӥ. The man is very tall. |
|---|
| кышно | noun | woman | Со кышно мынам тунось. That woman is my teacher. |
|---|
| пинал | noun | child | Пинал узе. The child is sleeping. |
|---|
| пи | noun | boy | Пи шыпыт лыдӟе. The boy reads quietly. |
|---|
| ныл | noun | girl | Нылэн книга вань. The girl has a book. |
|---|
| семья | noun | family | Мынам семьяе бадӟым. My family is big. |
|---|
| анай | noun | mother | Мынам анайым гуртын. My mother is at home. |
|---|
| атай | noun | father | Мынам атайым татчы ужа. My father works here. |
|---|
| эш | noun | friend | Со мынам эш. He is my friend. |
|---|
| корка | noun | house | Соослэн корказы выль. Their house is new. |
|---|
| гурт | noun | home | Ми гуртэ мынам. We are going home. |
|---|
| школа | noun | school | Школа матын. The school is nearby. |
|---|
| кар | noun | city | Та кар укыр бадӟым. This city is very big. |
|---|
| кун | noun | country | Асьме кунмы чебер. Our country is beautiful. |
|---|
| дунне | noun | world | Дунне вошъяське. The world is changing. |
|---|
| урам | noun | street | Урам кузь. The street is long. |
|---|
| жильё | noun | room | |
|---|
| дыр | noun | time | Дыр укыр ӝог мынэ. Time goes very fast. |
|---|
| нунал | noun | day | Туно нунал чебер. Today is a good day. |
|---|
| уй | noun | night | Уй кезьыт. The night is cold. |
|---|
| ӵукна | noun | morning | Ӵукна чебер. The morning is beautiful. |
|---|
| ӝыт | noun | evening | Ми ӝытын ветлом. We walk in the evening. |
|---|
| арня | noun | week | Одӥг арня кыска. One week is short. |
|---|
| тыл | noun | month | Та тыл тырмыт. This month is busy. |
|---|
| ар | noun | year | Ар кузь. The year is long. |
|---|
| тӥни | adverb | today | Мон тӥни ужасько. I work today. |
|---|
| аски | adverb | tomorrow | Ми аски ӵукна мынам. We go tomorrow morning. |
|---|
| толе | adverb | yesterday | Со толе лыктӥз. She came yesterday. |
|---|
| ӵош | adverb | now | Татчы ӵош лыктэ. Come here now. |
|---|
| шунды | noun | sun | Шунды пыдӟыт. The sun is hot. |
|---|
| кизьили | noun | star | Кизьили югыт. The star is bright. |
|---|
| инбам | noun | sky | Инбам лыӵ. The sky is blue. |
|---|
| му | noun | earth | Му асьме гуртмы. The earth is our home. |
|---|
| тыл | noun | fire | Тыл укыр пыдӟыт. The fire is very hot. |
|---|
| ву | noun | water | Ву кезьыт. The water is cold. |
|---|
| зор | noun | rain | Тӥни зор кужмо. The rain is strong today. |
|---|
| тӧл | noun | wind | Тӧл кезьыт. The wind is cold. |
|---|
| пу | noun | tree | Со пу вылӥ. That tree is tall. |
|---|
| сяська | noun | flower | Та сяська горд. This flower is red. |
|---|
| гурезь | noun | mountain | Гурезь вылӥ. The mountain is high. |
|---|
| шур | noun | river | Шур кузь. The river is long. |
|---|
| море | noun | sea | Море лыӵ. The sea is blue. |
|---|
| сиён | noun | food | Сиён чебер. The food is good. |
|---|
| нянь | noun | bread | Та нянь выль. This bread is fresh. |
|---|
| дӥзь | noun | rice | Ми тӥни дӥзь сиом. We eat rice today. |
|---|
| сӥль | noun | meat | Сӥль пыдӟыт. The meat is hot. |
|---|
| чорыг | noun | fish | Чорыг выль. The fish is fresh. |
|---|
| пуз | noun | egg | Мон одӥг пуз сио. I eat one egg. |
|---|
| йӧл | noun | milk | Йӧл шундыт. The milk is warm. |
|---|
| чай | noun | tea | Чай пыдӟыт. The tea is hot. |
|---|
| кофе | noun | coffee | Мон ӵош кофе юисько. I drink coffee now. |
|---|
| йыр | noun | head | Мынам йырым висе. My head hurts. |
|---|
| син | noun | eye | Солэн синъёсыз лыӵ. Her eyes are blue. |
|---|
| пель | noun | ear | Мынам пелям висе. My ear hurts. |
|---|
| ым | noun | mouth | Ымдэс угы. Open your mouth. |
|---|
| ныл | noun | nose | |
|---|
| ки | noun | hand | Мынам киез кезьыт. My hand is cold. |
|---|
| пыд | noun | foot | Мынам пыды висе. My foot hurts. |
|---|
| сюлэм | noun | heart | Мынам сюлэм кужмо. My heart is strong. |
|---|
| ним | noun | name | Мынам нимы Анна. My name is Anna. |
|---|
| книга | noun | book | Та книга выль. This book is new. |
|---|
| кыл | noun | word | Та кыл маанылы. This word is important. |
|---|
| кыл | noun | language | Асьме кылмы чебер. Our language is beautiful. |
|---|
| коньдон | noun | money | Монэн коньдон ӧвӧл. I have no money. |
|---|
| уж | noun | work | Та уж сьӧкыд. This work is hard. |
|---|
| яратон | noun | love | Яратон укыр маанылы. Love is very important. |
|---|
| крезьгур | noun | music | Крезьгур чебер. The music is beautiful. |
|---|
| вераськон | noun | story | Та вераськон шуг. This story is true. |
|---|
| сюрес | noun | way | Та сюрес кузь. This way is long. |
|---|
| зат | noun | thing | Та зат выль. This thing is new. |
|---|
| улон | noun | life | Улон чебер. Life is beautiful. |
|---|
| ӟапык | noun | door | Ӟапык усьтэм. The door is open. |
|---|
| ӝок | noun | table | Книга ӝок вылын. The book is on the table. |
|---|
| машина | noun | car | Машина выль. The car is new. |
|---|
| чебер | adjective | good | Та нянь чебер. This bread is good. |
|---|
| умой | adjective | bad | Та кофе умой. This coffee is bad. |
|---|
| бадӟым | adjective | big | Милям бадӟым корка вань. We have a big house. |
|---|
| пичи | adjective | small | Пинал пичи. The child is small. |
|---|
| выль | adjective | new | Монэн выль книга вань. I have a new book. |
|---|
| вуж | adjective | old | Та корка вуж. This house is old. |
|---|
| кузь | adjective | long | Урам кузь. The street is long. |
|---|
| кыска | adjective | short | Та вераськон кыска. This story is short. |
|---|
| вылӥ | adjective | high | Со гурезь вылӥ. That mountain is high. |
|---|
| пыдӟыт | adjective | hot | Чай пыдӟыт. The tea is hot. |
|---|
| кезьыт | adjective | cold | Ву кезьыт. The water is cold. |
|---|
| шудо | adjective | happy | Пинал шудо. The child is happy. |
|---|
| кайгулы | adjective | sad | Со тӥни кайгулы. She looks sad today. |
|---|
| чебер | adjective | beautiful | Сяська чебер. The flower is beautiful. |
|---|
| капчи | adjective | easy | Та уж капчи. This work is easy. |
|---|
| сьӧкыд | adjective | hard | Та уж сьӧкыд. This work is hard. |
|---|
| ӝог | adjective | fast | Та машина ӝог. This car is fast. |
|---|
| акыр | adjective | slow | Вуж машина акыр. The old car is slow. |
|---|
| шуг | adjective | right | Тынад валэктон шуг. Your answer is right. |
|---|
| маанылы | adjective | important | Та книга маанылы. This book is important. |
|---|
| шуг | adjective | true | Та вераськон шуг. This story is true. |
|---|
| тыр | adjective | full | Кубок тыр. The cup is full. |
|---|
| куш | adjective | empty | Жильё куш. The room is empty. |
|---|
| егит | adjective | young | Атай егит. The father is young. |
|---|
| кужмо | adjective | strong | Айым кужмо. The man is strong. |
|---|
| горд | adjective | red | Сяська горд. The flower is red. |
|---|
| лыӵ | adjective | blue | Инбам лыӵ. The sky is blue. |
|---|
| вож | adjective | green | Пу вож. The tree is green. |
|---|
| ӵуж | adjective | yellow | Сяська ӵуж. The flower is yellow. |
|---|
| сьӧд | adjective | black | Машина сьӧд. The car is black. |
|---|
| тӧдьы | adjective | white | |
|---|
| о | interjection | yes | О, мон тодӥсько. Yes, I know. |
|---|
| ӧвӧл | interjection | no | Ӧвӧл, мон уг тодӥськы. No, I do not know. |
|---|
| ӧвӧл | adverb | not | Та чебер ӧвӧл. This is not good. |
|---|
| но | conjunction | and | Анай но атай гуртын. Mother and father are home. |
|---|
| яке | conjunction | or | Чай яке кофе? Tea or coffee? |
|---|
| но | conjunction | but | Со егит, но кужмо. He is young but strong. |
|---|
| ке | conjunction | if | Тон лыктӥд ке, ми сиом. If you come, we eat. |
|---|
| малы ке шуоно | conjunction | because | Мон зор бере гуртын кыллисько, малы ке шуоно. I stay home because rain falls. |
|---|
| вал | preposition | with | Мон эшысьтым вал мынысько. I go with my friend. |
|---|
| ись | preposition | from | Мон карысь лыктӥсько. I come from the city. |
|---|