| I | ضمير | guåhu | I am here now. Guåhu gaige pä'go. |
|---|
| you | ضمير | hagu | You are my friend. Hagu che'lu-hu. |
|---|
| we | ضمير | hita | We work every day. Hita manchocho' todo dia. |
|---|
| they | ضمير | siha | They are at school. Gaige siha gi eskuela. |
|---|
| what | ضمير | håfa | What is your name? Håfa na'an-mu? |
|---|
| where | ظرف | månu | Where is the house? Månu i guma'? |
|---|
| when | ظرف | ngåai | When will you come? Ngåai unguåtu? |
|---|
| who | ضمير | håyi | Who is that person? Håyi enao na taotao? |
|---|
| why | ظرف | sa håfa | Why are you sad? Sa håfa na triste hao? |
|---|
| how | ظرف | tai håfa | How do you know? Tai håfa un tungo'? |
|---|
| to have | فعل | guaha | I have a book. Guaha lepblo-ku. |
|---|
| to go | فعل | falagu | We go to school. Manfalagu hita gi eskuela. |
|---|
| to come | فعل | guåtu | Come to my house. Guåtu gi guma'-hu. |
|---|
| to see | فعل | li'e' | I see the moon. Hu li'e' i pilan. |
|---|
| to know | فعل | tungo' | I know that story. Hu tungo' enao na estoria. |
|---|
| to want | فعل | malago' | I want some water. Malago'-hu hanom. |
|---|
| to make | فعل | fåtinas | They make good bread. Manfåtinas siha bonitu na pan. |
|---|
| to take | فعل | chule' | Take the book home. Chule' i lepblo guato gi gima'. |
|---|
| to give | فعل | na'i | Give me the book. Na'i yo' i lepblo. |
|---|
| to say | فعل | sangan | Say your name clearly. Sangan claro i na'an-mu. |
|---|
| to ask | فعل | aisa | Ask the teacher now. Aisa i ma'estra pä'go. |
|---|
| to look | فعل | atan | Look at the sky. Atan i langet. |
|---|
| to work | فعل | chocho' | They work every morning. Manchocho' siha kada manana. |
|---|
| to eat | فعل | kånno' | We eat rice daily. Kumåkånno' hita hinas kada dia. |
|---|
| to drink | فعل | gimen | Drink cold water now. Gimen i mangek na hanom pä'go. |
|---|
| to sleep | فعل | maigo' | The child sleeps early. Mumaigo' yanå-ña i patgon. |
|---|
| to walk | فعل | chochogue | We walk to school. Manchochogue hita gi eskuela. |
|---|
| to run | فعل | falågu | The boy runs fast. Manfalågu båba i palåo'an. |
|---|
| to read | فعل | lese | I read this book. Hu lese este na lepblo. |
|---|
| to write | فعل | tugi' | Write your name here. Tugi' i na'an-mu guini. |
|---|
| to speak | فعل | fino' | They speak Chamorro well. Manfino' CHamoru maolek siha. |
|---|
| to listen | فعل | hungok | Listen to the teacher. Hungok i ma'estra. |
|---|
| to hear | فعل | hungok | I hear the music. Hu hungok i musika. |
|---|
| to buy | فعل | gåsta | We buy fresh fish. Mangåsta hita fresku na guihan. |
|---|
| to help | فعل | ayuda | Help your mother today. Ayuda si nanå-mu idagge. |
|---|
| to love | فعل | guiya | I love my family. Hu guiya i familian-hu. |
|---|
| to die | فعل | måtai | The old man died. Måtai i amko' na lahi. |
|---|
| to learn | فعل | fananå'gue | Children learn at school. Manfananå'gue i famagu'on gi eskuela. |
|---|
| to teach | فعل | na'gue' | They teach the children. Ha na'gue' siha i famagu'on. |
|---|
| to open | فعل | abri | Open the door slowly. Abri gui slowly i petta. |
|---|
| to close | فعل | serra | Close the door now. Serra i petta pä'go. |
|---|
| person | اسم | taotao | That person is kind. Månnge' enao na taotao. |
|---|
| man | اسم | låhi | The man is tall. Atto i låhi. |
|---|
| woman | اسم | palao'an | The woman is strong. Måkchas i palao'an. |
|---|
| child | اسم | patgon | The child is sleeping. Mumaigo' i patgon. |
|---|
| boy | اسم | patgon låhi | The boy runs outside. Manfalågu gi halom i patgon låhi. |
|---|
| girl | اسم | patgon palao'an | The girl reads well. Maolek ha lese i patgon palao'an. |
|---|
| family | اسم | familia | My family is large. Dångkolo i familian-hu. |
|---|
| mother | اسم | nanå | My mother cooks rice. Ha kukå i hinas si nanå-hu. |
|---|
| father | اسم | tatå | My father works here. Manchocho' guini si tatå-hu. |
|---|
| friend | اسم | amigu | |
|---|
| house | اسم | guma' | The house is new. Nuebu i guma'. |
|---|
| home | اسم | gima' | We are going home. Manfalagu hita para gima'. |
|---|
| school | اسم | eskuela | The school is nearby. Hånear i eskueva. |
|---|
| city | اسم | siudåt | This city is big. Dångkolo este na siudåt. |
|---|
| street | اسم | kalle | The street is long. Ancho i kalle. |
|---|
| room | اسم | kuåtto | The room is small. Dikike' i kuåtto. |
|---|
| time | اسم | tiempo | Time moves very quickly. Malisngon i tiempo. |
|---|
| day | اسم | dia | Today is a good day. Mauleg na dia idagge. |
|---|
| night | اسم | puenge | The night is quiet. Mañaina i puenge. |
|---|
| morning | اسم | manåna | This morning is cool. Mangkek este na manåna. |
|---|
| evening | اسم | pues tåtde | |
|---|
| week | اسم | simåna | This week is busy. Månggon este na simåna. |
|---|
| month | اسم | mes | Next month is busy. Månggon i siguente na mes. |
|---|
| year | اسم | såkkan | This year is important. Importånte este na såkkan. |
|---|
| today | ظرف | idagge | I work today only. Hu chocho' idagge ha'. |
|---|
| tomorrow | ظرف | agupa' | We will go tomorrow. Manfalagu hita agupa'. |
|---|
| yesterday | ظرف | nigue' | She came yesterday morning. |
|---|
| now | ظرف | pä'go | Come here now. Guåtu guini pä'go. |
|---|
| sun | اسم | atdao | The sun is hot. Mångotgot i atdao. |
|---|
| moon | اسم | pilan | The moon is bright. Manmetgot i pilan. |
|---|
| star | اسم | pulan | That star is bright. Manmetgot enao na pulan. |
|---|
| sky | اسم | langet | The sky is blue. Asules i langet. |
|---|
| earth | اسم | tano' | The earth is our home. I tano' i gima'-ta. |
|---|
| fire | اسم | guafi | The fire is hot. Mångotgot i guafi. |
|---|
| water | اسم | hanom | The water is cold. Mangkek i hanom. |
|---|
| rain | اسم | uchan | The rain is strong. Måkchas i uchan. |
|---|
| wind | اسم | pånglao | The wind is strong. Måkchas i pånglao. |
|---|
| tree | اسم | tronkon | The tree is tall. Atto i tronkon. |
|---|
| flower | اسم | flores | The flower is beautiful. Bonita i flores. |
|---|
| mountain | اسم | såso' | The mountain is high. Tåya' i såso'. |
|---|
| sea | اسم | tasi | The sea is calm. Mametgot i tasi. |
|---|
| food | اسم | na'taotao | |
|---|
| bread | اسم | pan | The bread is fresh. Fresku i pan. |
|---|
| rice | اسم | hinas | The rice is hot. Mångotgot i hinas. |
|---|
| meat | اسم | gå'ga' | |
|---|
| fish | اسم | guihan | The fish is fresh. Fresku i guihan. |
|---|
| egg | اسم | åggai | The egg is broken. Mapoka' i åggai. |
|---|
| milk | اسم | leche | The milk is cold. Mangkek i leche. |
|---|
| fruit | اسم | fruta | This fruit is sweet. Mames este na fruta. |
|---|
| tea | اسم | té | The tea is hot. Mångotgot i té. |
|---|
| coffee | اسم | kåfe | The coffee is strong. Måkchas i kåfe. |
|---|
| head | اسم | ilao | |
|---|
| eye | اسم | måtå | |
|---|
| ear | اسم | talanga | |
|---|
| mouth | اسم | pachot | Open your mouth wide. Abri i pachot-mu. |
|---|
| nose | اسم | agaga' | |
|---|
| hand | اسم | kanåi | |
|---|
| foot | اسم | acha' | |
|---|
| heart | اسم | korason | |
|---|
| name | اسم | na'an | My name is Maria. Maria i na'an-hu. |
|---|
| book | اسم | lepblo | This book is new. Nuebu este na lepblo. |
|---|
| word | اسم | palåbra | That word is important. Importånte enao na palåbra. |
|---|
| language | اسم | fino' | Chamorro is a language. Månnge' na fino' i CHamoru. |
|---|
| money | اسم | salåppe' | |
|---|
| work | اسم | chocho' | My work is hard. Metgot i che'cho'-hu. |
|---|
| love | اسم | guinaiya | Love is very important. Importånte un dangkolo i guinaiya. |
|---|
| music | اسم | musika | The music is beautiful. Bonita i musika. |
|---|
| story | اسم | estoria | That story is true. Magahet enao na estoria. |
|---|
| thing | اسم | kosas | That thing is new. Nuebu enao na kosas. |
|---|
| life | اسم | lina'la' | Life is beautiful. Bonita i lina'la'. |
|---|
| door | اسم | petta | The door is open. Mababa i petta. |
|---|
| table | اسم | lamasa | |
|---|
| chair | اسم | siyan | The chair is old. Mångko' i siyan. |
|---|
| car | اسم | kåttun | |
|---|
| good | صفة | maolek | This food is good. Maolek este na na'taotao. |
|---|
| bad | صفة | ti maolek | That bread is bad. Ti maolek enao na pan. |
|---|
| big | صفة | dångkolo | The house is big. Dångkolo i guma'. |
|---|
| small | صفة | dikike' | The room is small. Dikike' i kuåtto. |
|---|
| new | صفة | nuebu | |
|---|
| old | صفة | amko' | That house is old. Amko' enao na guma'. |
|---|
| long | صفة | ancho | |
|---|
| high | صفة | tago | |
|---|
| hot | صفة | mångotgot | The tea is hot. Mångotgot i té. |
|---|
| cold | صفة | mangkek | The water is cold. Mangkek i hanom. |
|---|
| happy | صفة | magof | The child is happy. Magof i patgon. |
|---|
| sad | صفة | triste | |
|---|
| beautiful | صفة | bonita | The flower is beautiful. Bonita i flores. |
|---|
| easy | صفة | fásil | This work is easy. Fásil este na che'cho'. |
|---|
| hard | صفة | metgot | This work is hard. Metgot este na che'cho'. |
|---|
| fast | صفة | båba | |
|---|
| right | صفة | magåhet | |
|---|
| important | صفة | importånte | This book is important. Importånte este na lepblo. |
|---|
| true | صفة | magåhet | That story is true. Magåhet enao na estoria. |
|---|
| full | صفة | bula | |
|---|
| empty | صفة | mamåhlao | |
|---|
| young | صفة | pågu | |
|---|
| strong | صفة | måkchas | |
|---|
| red | صفة | agaga' | The flower is red. Agaga' i flores. |
|---|
| blue | صفة | asules | The sky is blue. Asules i langet. |
|---|
| green | صفة | betde | The tree is green. Betde i tronkon. |
|---|
| yellow | صفة | amariyu | The flower is yellow. Amariyu i flores. |
|---|
| black | صفة | acha'k | |
|---|
| white | صفة | åtbot | The milk is white. Åtbot i leche. |
|---|
| yes | حَرفُ نِداء | hunggan | Yes, I am ready. Hunggan, prontu yu'. |
|---|
| no | حَرفُ نِداء | åhe' | No, not today. Åhe', ti idagge. |
|---|
| not | ظرف | ti | |
|---|
| and | رابطة | yan | Bread and rice are ready. Prontu i pan yan i hinas. |
|---|
| or | رابطة | pat | Tea or coffee is fine. Mauleg i té pat i kåfe. |
|---|
| but | رابطة | lao | |
|---|
| if | رابطة | yanggen | |
|---|
| because | رابطة | sa' | I stayed home because rain fell. |
|---|
| with | حرف جر | yan | |
|---|
| without | حرف جر | tåya' | |
|---|
| for | حرف جر | para | |
|---|
| from | حرف جر | ginen | |
|---|
| to | حرف جر | guato | |
|---|